รู้ทัน “มะเร็งเต้านม” เช็กเองได้ง่ายๆ แค่ใช้เวลาไม่กี่นาที
มะเร็งเต้านมเป็นมะเร็งที่พบมากเป็นอันดับหนึ่งของมะเร็งในสตรี ปัจจัยที่ทำให้การรักษาได้ผลดีนั้นขึ้นอยู่กับระยะของโรคที่เป็น ถ้าเรายิ่งค้นพบให้ได้ตั้งแต่ระยะต้นๆก็จะรักษาได้

รู้ทัน “มะเร็งเต้านม” เช็กเองได้ง่ายๆ แค่ใช้เวลาไม่กี่นาที
รู้หรือไม่? มะเร็งเต้านมเป็นภัยเงียบอันดับ 1 ที่พบมากที่สุดในผู้หญิง แต่ข่าวดีคือ “มะเร็งเต้านม รู้ไว รักษาหายได้” โอกาสในการรักษาสำเร็จขึ้นอยู่กับการตรวจพบตั้งแต่ระยะเริ่มต้น การสังเกตและตรวจเช็กเต้านมเป็นประจำจึงเป็นสิ่งสำคัญที่คุณแม่บ้าน ผู้หญิงทำงาน หรือสาวๆ ทุกคนไม่ควรมองข้าม
🗓️ ตารางเช็กสุขภาพเต้านมตามช่วงวัย ตรวจเมื่อไหร่ดี?
เพื่อให้ดูแลเต้านมได้อย่างถูกวิธี ควรวางแผนการตรวจคัดกรองตามอายุและปัจจัยเสี่ยงดังนี้:
| ช่วงอายุ / กลุ่มเสี่ยง | คำแนะนำในการตรวจคัดกรอง |
| อายุ 20 ปีขึ้นไป |
• ตรวจด้วยตนเอง: อย่างน้อยเดือนละ 1 ครั้ง • ตรวจโดยแพทย์เฉพาะทาง: ควรรับการตรวจทุกๆ 3 ปี |
| อายุ 35 – 40 ปี | • ควรทำ แมมโมแกรม (Mammogram) และ/หรือ อัลตราซาวนด์ อย่างน้อย 1 ครั้ง |
| อายุ 40 ปีขึ้นไป |
• ตรวจโดยแพทย์เฉพาะทาง: ควรตรวจเป็นประจำทุก 1 ปี • แมมโมแกรม / อัลตราซาวนด์: แนะนำตรวจสม่ำเสมอทุก 1 – 2 ปี |
| ผู้มีความเสี่ยงสูง / มีประวัติครอบครัว |
• หากมีญาติสายตรงเป็นมะเร็งเต้านมหรือรังไข่ ควรเริ่มตรวจตั้งแต่อายุ (อายุของญาติที่เป็น - 5 ปี) • หากเนื้อเต้านมมีความหนาแน่นมาก การตรวจด้วย คลื่นแม่เหล็กไฟฟ้า (MRI) จะช่วยค้นพบรอยโรคได้ละเอียดขึ้น ทั้งนี้ควรปรึกษาแพทย์เฉพาะทางเพื่อวางแผนตรวจอย่างเหมาะสม |
6 สเต็ปง่ายๆ ตรวจเต้านมด้วยตนเอง (Self-Breast Exam)
ควรทำเป็นประจำเดือนละครั้ง (ช่วงเวลาที่ดีที่สุดคือ หลังหมดประจำเดือนประมาณ 7-10 วัน)
-
ส่องกระจกดูรูปทรง: ยืนตรงหน้ากระจก สังเกตขนาด รูปร่าง สีผิว และตำแหน่งของเต้านมรวมถึงหัวนมเทียบกับเดือนก่อน
-
ยกแขนเช็กด้านข้าง: ชูแขนทั้งสองข้างขึ้นเหนือศีรษะ หมุนตัวช้าๆ สังเกตความผิดปกติบริเวณด้านข้างเต้านม
-
เท้าเอวโน้มตัว: ใช้มือเท้าเอว โน้มตัวมาข้างหน้าเล็กน้อยเพื่อสังเกตการรั้งหรือการเปลี่ยนแปลงของผิวหนัง
-
เช็กสิ่งแปลกปลอมที่หัวนม: ใช้นิ้วมือบีบหัวนมเบาๆ สังเกตว่ามีเลือด หนอง หรือน้ำเหลืองไหลออกมาหรือไม่
-
กดคลำในท่ายืน: คลำตั้งแต่ไหปลาร้าลงมาจนทั่วเต้านมไปถึงรักแร้ โดยใช้นิ้วชี้ นิ้วกลาง และนิ้วนาง ค่อยๆ กดวนจากเบาไปหนักจนสัมผัสถึงกระดูกซี่โครง แล้วสลับทำอีกข้าง
-
คลำซ้ำในท่านอน: นอนหนุนหมอนไว้ใต้ไหล่ข้างที่จะตรวจ แล้วใช้นิ้วมือคลำซ้ำแบบเดียวกับท่ายืน

⚠️ 11 สัญญาณเตือน! เจอแบบนี้ควรรีบพบแพทย์ทันที
หากสังเกตพบอาการหรือความเปลี่ยนแปลงเหล่านี้ อย่าปล่อยไว้ ควรรีบเข้าพบแพทย์เพื่อตรวจเช็กโดยละเอียด:
-
🔴 คลำเจอก้อนเนื้อ หรือมีส่วนหนาตัวผิดปกติบริเวณเต้านมหรือใต้วงแขน
-
🔴 ผิวหนังบุ๋ม นูน รั้ง หรือมีลักษณะขรุขระเหมือนผิวส้ม
-
🔴 ผิวหนังบริเวณเต้านมแดง บวม หรือรู้สึกร้อน
-
🔴 หัวนมบุ๋ม หรือทิศทางของการชี้เปลี่ยนไปจากเดิม
-
🔴 มีสิ่งแปลกปลอมไหลออก เช่น เลือด หนอง หรือน้ำเหลืองจากหัวนม
-
🔴 คัน มีผื่นเรื้อรัง หรือมีแผลที่หายยากบริเวณหัวนมและฐานรอบหัวนม
-
🔴 อาการปวดเต้านม ที่ผิดปกติและรุนแรงกว่าที่เคยเป็น
💚 การดูแลตัวเองคือสิ่งที่ดีที่สุด อย่านิ่งนอนใจกับสัญญาณเตือนเล็กๆ น้อยๆ การตรวจคัดกรองตั้งแต่เนิ่นๆ จะช่วยให้คุณและคนที่คุณรักปลอดภัยจากมะเร็งเต้านม